Provincie uit voornemen subsidie bibliotheekwerk per 2015 te beëindigen

Op 27 april heeft Gedeputeerde Staten (GS) van de provincie Noord-Brabant het voornemen medegedeeld om de provinciale subsidie van het bibliotheekwerk met ingang van 2015 te beëindigen. De provincie heeft bij het opstellen van de bezuinigingsvoorstellen een aantal keuzes gemaakt, waarbij vooral is gekeken naar de vraag op welke vlakken de provincie een taak voor zichzelf weggelegd ziet. De uitkomst van de gemaakte afweging: het Brabantse bibliotheekwerk is een gemeentelijke verantwoordelijkheid. Tot en met 2014 wordt de huidige subsidie gehandhaafd. De keuze van de provincie heeft grote effecten voor de Brabantse Netwerkbibliotheek en daarmee voor de Brabantse burger, bibliotheken en gemeenten. Op 29 april heeft het DOBB uitgebreid gesproken over het voornemen. Lees hier een beknopte samenvatting van het DOBB.

Feitelijk:

• In de afgelopen weken kwamen er signalen dat de welzijn/cultuur-sector getroffen zou worden met bezuinigingen tussen de 25% en 60%. Ambtelijk werd medegedeeld dat cultuursector kon rekenen op circa 25%.
• Peter Hordijk en Thijs Kuipers hebben op 26 maart nog een ‘speed-date-sessie’ gehad met Provinciale Statenleden. De ingezette lijn hier was de grote bezuinigingen op het bibliotheekwerk die forse effecten zou hebben op lokaal niveau.
• Het besluit van GS is op 27 april telefonisch medegedeeld aan Peter Hordijk. Henk Snier, Peter Hordijk en Thijs Kuipers zijn op de avond van 27 april nog voor een kort informatief gesprek met de gedeputeerde op het provinciehuis geweest.
• Het voorstel van GS wordt op 28 mei opiniërend in de Staten en 11 juni besluitvormend besproken. Er is geen commissiebehandeling voorzien.
• Het voorstel maakt onderdeel uit van een samenhangend pakket van bezuinigingsmaatregelen. Brabant kiest (van alle provincies het sterkst) voor de ‘vlucht naar voren’. De positie van het middenbestuur staat fors onder druk. Brabant kies voor een beperking tot de kerntaken (focus op ruimte en economie) met nog slechts ruimte voor cultureel beleid voor zover dit een bijdrage levert aan de Brabantse identiteit.

Inhoudelijke opvattingen van de vergadering:

• De Brabantse bibliotheken zijn zeer onaangenaam verrast door het voorstel van GS.
• De Brabantse bibliotheken zien de keuze van de provincie als een bezuiniging op het Brabantse bibliotheekwerk, niet op de organisatie Cubiss.
• De provincie handelt inconsistent. Na 50 jaar ondersteuning van het bibliotheekwerk, waarin er pas een nieuwe koers voor de Brabantse NetwerkBibliotheek is ingeslagen die steunde op het provinciale sturingskader (8 maanden oud), neemt de provincie een totaal andere weg. De keuze van de provincie is ook strijdig met het recente Charter van IPO, VNG en OCW. Het is strijdig met de Wet op het Specifiek Cultuurbeleid.
• De keuze van de provincie heeft concrete effecten voor bibliotheken, gemeenten en Brabantse burgers. Het betekent ook een verschuiving van de lasten. De provinciale bijdrage was circa €2 per inwoner. Iedere bibliotheek/gemeente zal dus flink moeten bijpassen om de dienstverlening en innovatie op peil te houden terwijl ook hier de financiën onder druk staan. Het is bestuurlijk onverantwoord van de provincie om zonder nadere afspraken met sector en andere bestuurslagen eenvoudig weg ‘uit te stappen’.
• De keuze van de provincie sluit niet aan bij ‘communis opinio’ over verantwoord beleid waarin onderwijs en kenniseconomie de pijlers vormen voor een toekomstbestendig Nederland.

Conclusies:

• Er is brede steun van de bibliotheekdirecteuren voor het inzetten van politieke actie om het voorstel van GS te pareren. (Hoewel de neiging bestaat om al over toekomstscenario’s na te denken, willen we de focus nu vooral leggen op de vraag hoe we het voorstel nog kunnen beïnvloeden. )
• De politieke actie zal gericht zijn op het pareren van het voorstel van GS. In tweede aanleg zal het gericht zijn op het verzekeren van goede afspraken tussen provincie en andere bestuurslagen en de sector over de continuïteit en kwaliteit van het bibliotheekwerk.
• De besluitvorming vindt plaats op 28 mei en 11 juni in de Staten. De politieke actie zal zich dus moeten richten op de eerste weken van mei. Er is dus haast!
• De politieke actie zal, volgens wens van het DOBB, bestaan uit twee elementen:

1. Een benadering van Provinciale Statenleden. Directeuren van bibliotheken zullen, zo mogelijk tezamen met de betrokken wethouder, een gesprek voeren met Provinciale Statenleden uit hun regio om onze argumenten en voorstellen duidelijk te maken.
2. Een publieksactie. Dit wordt nader uitgewerkt.

• De politiek actie is er op gericht om duidelijk te maken dat het huidige voorstel bestuurlijk onverantwoord, inconsistent en economisch onverstandig is. Tegelijkertijd accepteren we dat de provincie een eigen verantwoordelijkheid heeft om keuzes te maken. We kiezen voor een stevige toon binnen de grenzen van het betamelijke.
• De politieke actie vraagt een gezamenlijke inspanning. De coördinatie van politiek actie zal plaatsvinden vanuit Cubiss in nauwe samenspraak met het bestuur DOBB. Op die manier verzekeren we dat we op samenhangende wijze een eenduidige boodschap afgeven. Er wordt een gezamenlijk communiqué opgesteld als basis voor de gesprekken met de Provinciale Statenleden en de publieksactie.